24 مهر 1393

برنامه کودک هاي امروزي چه نقشي در فرزندپروري دارند؟ برنامه‌هاي بي‌برنامه

مولف: میثم خداکرم   /  دسته: دسته بندی نشده   /  رتبه دهید:

برنامه کودک هاي امروزي چه نقشي در فرزندپروري دارند؟ برنامه‌هاي بي‌برنامه

محبوبه رياستي

بي‌شک دوره کودکي از خاطره‌انگيزترين دوره‌هاي زندگي همه ما محسوب مي‌شود چراکه سراسر شادي و بازي بود و شايد بزرگ‌ترين دغدغه‌هايمان، کنده‌شدن دست عروسک يا پاره شدن توپ پلاستيکي‌مان بود.‌ اما هر چه بزرگ‌تر شديم، دغدغه‌هايمان هم بزرگ شدند. يکي از علايق بيشتر بچه‌هاي دهه60 تماشاي کارتون‌هايي مثل حنا در مزرعه، بلفي و لي‌لي بيت، مهاجران و... بود. آن زمان وسايل ارتباط جمعي مثل امروز وجود نداشت و تنها دلخوشي‌مان اين بود که ساعت 5 شود و جلوي تلويزيون بنشينيم و کارتون‌هاي دلخواهمان را ببينيم، کارتون‌هايي که هر کدام به شکلي درس زندگي به ما آموختند؛ مثلا از حنا استقامت و صبوري را آموختيم، زنان کوچک، مديريت خانه را به دختران کوچک آن روز ياد دادند و با تماشاي مهاجران ارزش واقعي خانواده را شناختيم اما براي کودکان امروز کمتر برنامه‌اي براي آموزش وجود دارد. در «فرزندپروري» اين هفته، کارشناسان و هنرمنداني که آنها را مي‌شناسيد، در اين‌باره نظرشان را بيان کرده‌اند.

نگاه جامعه‌شناس

از امروز به فکر فرداي بچه‌هايمان باشيم

دكتر امان‌ا... قرائي‌مقدم

عضو هيات علمي دانشگاه

به نظرم در گذشته مطالبي که از طريق کتاب‌هاي درسي، مدرسه و خانواده‌ها به بچه‌ها گفته مي‌شد، داراي محتواي بيشتري بود و معنويات بيشتري در آن وجود داشت. امروزه برخي کودکان ما به آدم‌هاي افسرده و پرخاشگري تبديل شده‌اند و تماشاي بعضي برنامه‌هاي کودک که غيراصولي و غيرکارشناسي‌‌اند، مي‌تواند يکي از دلايل اين موضوع باشد. اينکه مي‌بينيم باورهاي بسياري از کودکان امروز خراب شده، يکي از دلايلش اين است که الگوهاي درستي به آنها ارائه نکرده‌ايم. ما حکايت‌هاي شيريني در زبان فارسي داريم که بسيار کم در برنامه‌هاي کودک و نوجوان خود به آنها پرداخته‌ايم و جاي آنها را به برنامه‌هايي داده‌ايم که با فرهنگ ايراني کاملا بيگانه‌اند. کودک بايد از برنامه‌هايي که مي‌بيند، محبت، دوستي، احترام به والدين، اخلاقيات و عشق به کشورش را بياموزد. ما بايد از همين امروز به فکر تربيت اجتماعي کودکانمان باشيم و ساختن برنامه‌هاي اصولي و مهارت‌آموزي يکي از راه‌هايي است که مي‌توانيم آنها را براي داشتن فردايي بهتر بسازيم و آماده کنيم. متاسفانه بسياري از کودکان امروز ما به کودکاني تنها و بي‌هويت تبديل شده‌اند و همين امر مي‌تواند به پرخاشگري و افسردگي آنها در سنين جواني و ميانسالي منجر شود.

نگاه روانپزشک کودکان

فرزندتان را پاي تلويزيون رها نکنيد

دكتر ميترا حكيم شوشتري

عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشکي ايران

برنامه‌هاي کودک بي‌شک روي تربيت بچه‌ها اثرگذار خواهد بود اما بيشتر از اينکه برنامه‌هاي کودک اثرگذار باشند، رفتار خانواده‌ها مهم است. ما بايد به‌عنوان والدين به بچه‌ها مهارت‌هاي زندگي را بياموزيم. برنامه‌هاي کودک امروز قطعا با گذشته خيلي فرق کرده چون دنياي بچه‌هاي امروز هم متفاوت شده است و سليقه‌هايشان هم ديگر مثل نسل قبل نيست. موضوع مهمي که در اين ميان وجود دارد، اين است که متاسفانه بيشتر والدين تلويزيون را به‌عنوان يک والد جايگزين براي کودکانشان انتخاب و او را پاي اين رسانه رها مي‌کنند. در صورتي که اگر بتوانيم وقت بيشتري براي کودکانمان بگذاريم، نه‌تنها ديگر دلواپس بدآموزي بعضي از برنامه‌ها نخواهيم بود بلکه خودمان مي‌توانيم مهارت‌هاي لازم را به آنها بياموزيم. خيلي از والدين از اين نگران هستند که کودکانشان از نظر تربيت کلامي دچار مشکل شوند و لغات ناپسند، از برنامه‌هاي محبوبشان بياموزند. اگر مي‌خواهيد اين مشکل برطرف شود، بايد واکنشتان را تغيير دهيد؛ مثلا با شنيدن يک واژه ناشايست، هرگز لبخند نزنيد، بلکه به فرزندتان بگوييد از حرفي که او زده، ناراحت شده‌ايد.

برنامه‌هاي کودک امروز شايد از نظر تربيتي مفاهيم خوبي را به بچه‌ها ياد ندهد اما اين ما هستيم که بايد آنها را کنترل کنيم و وقت بيشتري برايشان بگذاريم. قطعا دوستي با فرزندانمان نتيجه مثبت‌تر و بهتري خواهد داشت که در آينده آنها هم بي‌تاثير نيست.

مهدي فقيه:

«برنامه کودک»‌هاي قديمي مفيد‌تر بودند

 

مهدي فقيه از هنرمندان پيشکسوتي است که کارهاي زيادي در کارنامه هنري‌اش وجود دارد اما يکي از کارهايش آنقدر شاخص است که پس از 30 سال هنوز که هنوز است خيلي‌ها آن را به ياد دارند؛ اچ و مچ يا همان مورچه‌ها. او درباره برنامه‌هاي امروز کودکان اين‌گونه نظرش را بيان کرد:

 

: آقاي فقيه! به نظر شما مشکل اصلي برنامه‌هاي کودک امروز ما چيست؟

به نظرم ما در ادبيات و روايت قصه‌هايمان بسيار مشکل داريم. متاسفانه کساني که در اين زمينه کار مي‌کنند، اطلاعات کافي‌ در مورد کودکان ندارند و براي همين اغلب برنامه‌هاي کودکان ضعيف هستند.

: به نظر شما جاي چه چيزي در برنامه‌هاي کودک امروز خالي است؟

به نظرم مفاهيم انساني در برنامه کودک گم شده است. در بخش آموزش بسيار ضعيف هستيم و بايد سعي کنيم از شوخي‌هاي گمراه‌کننده بپرهيزيم.

: چطور مي‌شود اين ضعف‌ها را برطرف کرد؟

بايد مسئولان در وهله اول همت كنند و بعد از کارشناسان کودک بخواهيم در برنامه‌سازي‌ها کنارمان باشند تا بچه‌ها و نيازهايشان را بيشتر و بهتر بشناسيم.

: برنامه کودک محبوب شما در آن دوران چه بود؟

در گذشته شاهد کارهاي خوبي بوديم مثل باز مدرسه‌ام دير شد، محله برو و بيا و... براي همين اکثر برنامه‌هاي آن دوران برايم دوست‌داشتني و خاطره‌انگيزند. به هر حال برنامه‌هاي قديمي مفيد‌تر بودند.

بهروز بقايي:

بچه‌هايمان را با ادبيات غني فارسي آشنا کنيم

 

بهروز بقايي، هنرمندي است که دنياي کودکان را به خوبي مي‌شناسد و تا به حال کارهاي زيادي براي اين طيف سني انجام داده؛ محبوب‌ترين آنها دنياي شيرين و دنياي شيرين دريا بوده است. او از تفاوت برنامه‌هاي کودک ديروز و امروز اين‌گونه برايمان گفت:

 

: مهم‌ترين تفاوت کارتون‌هاي ديروز و امروز از نگاه شما چيست؟

به نظرم کارتون‌هاي امروز مثل همين زمان پر از شتاب و سرعت هستند. بيشتر صحنه‌هاي برنامه‌هاي کودک خشن شده‌اند و لطافت گذشته را ندارند؛ حتي کارتون‌هاي خارجي.

: به نظر شما چگونه مي‌توانيم مهارت‌هاي زندگي را در برنامه‌هاي کودک امروز جايگزين کنيم؟

با مشورت مي‌توانيم اين مشکل را حل کنيم. بايد متخصصان کودک در اين مورد به ما کمک کنند تا بتوانيم ضعف‌هايمان را برطرف و
نقاط قوتمان را تقويت کنيم. اگر بخواهيم همين مسير را ادامه دهيم، قطعا نبايد منتظر اتفاق‌هاي خوبي در آينده باشيم.

:قبول داريد که با کناره‌گيري هنرمنداني مثل شما، برنامه‌هاي کودک هم ديگر مثل گذشته پرمحتوا و هدفمند نيستند؟ شما به‌عنوان کسي که سال‌ها براي بچه‌ها کار کرده‌‌ايد، چقدر در اين زمينه احساس مسئوليت مي‌کنيد؟

قطعا خيلي زياد! اما بايد مسئولان مربوطه از ما بخواهند که کاري انجام دهيم. وقتي چنين تقاضايي وجود ندارد، بالطبع ما هم کاري از دستمان برنمي‌آيد. با اين حال به نظرم ضرورت دارد که بچه‌هايمان را با برنامه‌هاي قديمي و حتي خواندن ادبيات غني فارسي آشنا کنيم.

شوکت حجت:

خشونت و پرخاشگري را جاي مهر و محبت نشانديم!

 

شوکت حجت از دوبلوران با‌سابقه‌اي است که تا به حال کارهاي زيادي را دوبله کرده؛ کارهايي که بيشترشان انيميشن بوده‌اند، از اي‌کيو ‌سان گرفته تا مهارت‌هاي زندگي و شکرستان. او درباره کارتون‌هاي گذشته و تاثيرش در تربيت کودکان ديروز اين‌گونه برايمان گفت:

 

: به نظر شما مهم‌ترين ويژگي کارتون‌هاي ديروز نسبت به امروز چيست؟

کارتون‌هاي قديمي معاني زيادي را در خود جاي داده بودند و وقتي کودک آنها را مي‌ديد، چيزهاي جديدي مي‌آموخت اما امروزه کمتر کارتوني را مي‌بينيم که مفاهيم تربيتي را در خود جاي داده باشد.

: جاي چه چيزي در برنامه‌هاي امروز خالي مي‌دانيد؟

به نظرم عشق و دوستي را در کارتون‌هاي امروزي خيلي کم مي‌بينيم. متاسفانه در مقطعي به شدت اين موضوع را در کارتون‌هايمان سانسور کرديم. عشق اصل زندگي آدم‌هاست و با عشق‌ورزي و مهرورزي انسان‌ها به کمال مي‌رسند اما متاسفانه نمايش اين موضوع در كارتون‌ها روز به روز کمرنگ‌تر شد و جاي آن را خشونت و پرخاشگري گرفت.

: نسل ما از کارتون‌هاي ديروز خيلي از اصول زندگي را آموخت. شما اين مسئله را چقدر قبول داريد؟

حق با شماست. براي همين بچه‌هاي ديروز حالا به آدم‌هاي مستقلي تبديل شده‌اند و کمتر از مشکلات زندگي هراس دارند. مفاهيمي که آنها ياد گرفتند، مفاهيم انساني و درستي بوده است.

عليرضا رئيسي

«برنامه کودک»هاي امروز قهرمان ندارند

 

عليرضا رئيسي بازيگري است که اغلب مخاطبانش او را به‌دليل حضورش در فيلم‌هاي کودک دهه 60 مي‌شناسند؛ فيلم‌هايي مثل مدرسه پيرمردها، پاتال و آرزوهاي کوچک و مجموعه دنياي شيرين. او درباره برنامه‌هاي کودک در گذشته و امروز اين‌طور گفت:

 

: به نظر شما بزرگ‌ترين مزيت کارتون‌هاي ديروز چه بود؟

اولين حسنشان اين بود که بيشتر آنها قهرمان داشتند. قهرمان‌هايي که مي‌شد از آنها الگوبرداري کرد و راه زندگي را آموخت اما متاسفانه به مرور زمان اين قهرمانان پر کشيدند و جاي خود را به آدم آهني‌هاي خشک و سرد دادند.

: به نظر شما چه بايد کرد تا برنامه‌هاي امروز هم مانند گذشته پرمفهوم و پويا‌تر شوند؟

بايد با روان‌پزشکان کودک تبادل نظر کنيم و از آنها بخواهيم کمکمان کنند وگرنه اين مسيري که در پيش گرفته‌ايم، نه‌تنها آموزشي براي کودکان ندارد بلکه آنها را از آموختن مفاهيم زندگي دور مي‌کند.

: اما مي‌شود گفت ساخت شهر موش‌ها و کلاه قرمزي نويد اتفاق‌هاي خوبي را مي‌دهند؟

بله و من از ايرج طهماسب و مرضيه برومند بسيار تشکر مي‌کنم اما باز هم کافي نيست. قهرمان‌هاي امروزي کاملا پوشالي‌اند و براي همين مهرشان در دل کودکان امروز باقي نمي‌ماند.

مجيد صالحي:

سال‌ها تحت تاثير بخشش «آنت» بودم!

 

مجيد صالحي را کمتر کسي است که نشناسد چون يکي از محبوب‌ترين بازيگران طنز تلويزيون و سينماست و در زمينه کودک و نوجوان کارهايي انجام داده است که از جمله آنها مي‌توان به فيلم يکي بود يکي نبود، کلاه قرمزي و سروناز و همين‌طور مجموعه سيب خنده و... اشاره کرد. او نيز نظرش را در اين زمينه اين‌گونه عنوان کرد:

 

: اگر بخواهيد کارتون‌هاي ديروز را با کارتون‌هاي امروز مقايسه کنيد، چه خواهيد گفت؟

به نظرم کارتون‌هاي امروزي فقط هيجان‌انگيزند و چيزي براي آموزش ندارند در حالي که در گذشته خيلي چيزها را از کارتون‌ها مي‌آموختيم. مثلا يادم است تحت‌تاثير بخشش آنت نسبت به لوسين قرار گرفته بودم و هر وقت از دست کسي عصباني مي‌شدم، ياد گذشت آنت مي‌افتادم، در حالي که امروزه دنياي بچه‌ها شده دي‌جي‌مون و مرد عنکبوتي.

: کارتون‌ها بخشي از زندگي بچه‌ها هستند. به نظر شما چه نوع مفاهيمي را بايد در اين گونه برنامه‌ها جاي دهيم؟

مفاهيمي که به آنها براي زندگي فردا و ورود به جامعه کمک کند. ما نبايد به سرگرم شدن کودکان بينديشيم بلکه در مقابل آنها مسئول هستيم و بايد آموزش‌هاي خوبي به آنها بدهيم. در گذشته کمتر خودمان کارتون مي‌ساختيم ولي حالا که مي‌توانيم خودمان اين کار را انجام دهيم، بهتراست با حس مسئوليت بيشتري کار کنيم و با آينده کودکانمان بازي نکنيم.

[ اطلاعات بیشتر ...]

تعداد مشاهده (429)       نظرات (0)

نظرات کاربران درباره مقاله "برنامه کودک هاي امروزي چه نقشي در فرزندپروري دارند؟ برنامه‌هاي بي‌برنامه"


نظرتان را بیان کنید

نام:
پست الکترونیکی:
نظر:
کد بالا را در محل مربوطه وارد نمایید